Αφιέρωμα

Πατρίκι Αμμοχώστου. Το χωριό με το αριστοκρατικό όνομα.

by: Charalambos

0

Πατρίκι Αμμοχώστου. Το χωριό με το αριστοκρατικό όνομα.

Ο Προστάτης του χωριού, Αρχάγγελος Μιχαήλ.

Το χωριό με το αριστοκρατικό όνομα, απλώνεται σε μία εύφορη πεδιάδα με χαμηλούς λόφους που γίνονται ψηλότεροι όσο προχωρούμε προς τους πρόποδες του Πενταδάκτυλου, λίγα χιλιόμετρα κάτω από το Κάστρο της Καντάρας. Bρίσκεται 28 χλμ. βόρεια της πόλης της Αμμοχώστου. Απέναντι από την είσοδο του χωριού, βρίσκεται το γνωστό ύψωμα της Βάλιας.

Το Πατρίκι ήταν αμιγώς ελληνική κοινότητα και η πύλη (μαζί με τα Γαστριά) της χερσονήσου της Καρπασίας. Πριν από την εισβολή αριθμούσε πάνω από 500 κατοίκους. Οι περισσότεροι κάτοικοι είχαν την άποψη ότι το χωριό τους ονομάστηκε έτσι από τους Πατρικίους της αρχαίας Ρώμης, την εύπορη τάξη των ρωμαίων πολιτών. Διαβάζοντας την ιστορία των αρχαίων χρόνων που αναφέρεται σ’ αυτή την κατηγορία πολιτών, σε αντίθεση με την υπόδουλη τάξη των πληβείων, σχημάτισαν τη γνώμη ότι το Πατρίκι προέρχεται από εκείνα τα χρόνια.

Ερευνώντας τη γύρω από το χωριό περιοχή δε θα βρούμε κάτι που να μαρτυρεί ότι το Πατρίκι υπήρχε από την τότε εποχή. Στην περιοχή «Παλιά Πατρίκια» βορειοανατολικά του χωριού δεν ανακαλύφθηκε οτιδήποτε αρχαίο που να καταδεικνύει την ύπαρξη παλιού συνοικισμού.

Αρχαίοι τάφοι βρέθηκαν σε άλλες περιοχές μακριά από το σημερινό χωριό και τα Παλιά Πατρίκια. Βρέθηκαν στον Φραγκόλακκο, στη Καλύφη του Φώτη και στον Κάψαλο. Έτσι συμπεραίνουμε ότι το χωριό δεν υπήρχε από τον καιρό των Ρωμαίων.

Ο Νέαρχος Κληρίδης στο βιβλίο του «Χωριά και Πολιτείες της Κύπρου» αναφέρει ότι η ονομασία Πατρίκι δεν πρόκειται περί Ρωμαϊκής επιδράσεως. Ο τίτλος Πατρίκιος, που φανέρωνε αριστοκρατική καταγωγή, έγινε κύριο όνομα και έτσι μπορούσε να ονομασθεί κάποιος Πατρίκιος χωρίς να έχει σχέση με την αριστοκρατική τάξη. Έτσι κάποιος Πατρίκιος θα ήταν ο ιδιοκτήτης της περιοχής και ο κόσμος έλεγε: «Εκεί στα κτήματα του Πατρίκιου» στην αρχή και αργότερα καθιερώθηκε «Στου Πατρίκι». Όταν σχηματίσθηκε το χωριό έλεγαν: Πάμε στο Πατρίκι. Και καταλήγει ο Νέαρχος Κληρίδης ότι το αρχικό χωριό ήταν ένα μίλι ανατολικότερα του σημερινού και καταστράφηκε από την επιδρομή των Σαρακηνών στα 1425.

Είσοδος προεδρικού αυτοκινήτου στην πλατεία Πατρικίου και υποδοχή του προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Αρχιεπισκόπου Μακαρίου από κατοίκους του Πατρικίου.

O Ανδρέας Γεωργιάδης στο βιβλίο του «Γαστριά – Πατρίκι”: Οι πύλες της Καρπασίας» δίνει τη δική του εξήγηση για την ονομασία του χωριού. Κάποιος βυζαντινός αριστοκράτης με το επώνυμο Πατρίκιος από την πόλη Παλαιά που ήταν κτισμένη στο δάσος της Βάλιας, λίγο πιο κάτω από την αρχαία πόλη Κνίδο, είχε φέουδό του την περιοχή του χωριού. Το φέουδο λεγόταν «Παλαιάς Πατρίκια». Κατά την Φραγκοκρατία το φέουδο παραχωρήθηκε σε κάποιο φράγκο ευγενή. Σε χάρτες το Πατρίκι μπερδεύεται με το χωριό Κρίδεια που το βλέπουμε γραμμένο τρεις φορές. Σε άλλο χάρτη παρατηρούμε να ονομάζεται Πετόνι. Κατά τις αραβικές επιδρομές καταστράφηκε το χωριό και όσοι επέζησαν μετακινήθηκαν προς την Αυγολίδα. Όμως με την τουρκική κυριαρχία και συγκεκριμένα το 1672 όταν εποικίσθηκε ή Καρπασία, οι κάτοικοι Αυγολίδας εξαναγκάσθηκαν να φύγουν και έκτισαν το Πατρίκι στην τοποθεσία που είναι σήμερα.

Το Πατρίκι σημειώνεται στους χάρτες για πρώτη φορά το 1745 με το όνομα PATRICK.

Η εξήγηση του Ανδρέα Γεωργιάδη είναι πιο πειστική και πιο ορθή. Διότι με την αναφορά του σε ιστορικά γεγονότα της περιοχής Γαστριών – Πατρικίου, παρουσιάζει όλη την ιστορική πορεία των πόλεων εκείνων που καταλήγει στην ίδρυση των χωριών Καμάρες – Γαστριά, Αυγολίδα – Παλαιάς Πατρίκια – Πατρίκι.

Μία άλλη εκδοχή για την ονομασία του χωριού μας είναι αυτή του συγχωριανού μας Κώστα Σωφρονίου, ο οποίος υποστηρίζει ότι το όνομα Πατρίκι προήλθε από κάποιον βυζαντινό μοναχό. Οι μοναχοί τότε ονομάζονταν Πατερίκιοι. Έτσι ο Πατερίκιος αυτός θα προσευχόταν και ασκείτο κοντά στην περιοχή του χωριού μας. O κόσμος που τον γνώριζε σιγά σιγά έλεγε «να πάμε στου Πατρίκη» και αργότερα έμεινε «να πάμε στο Πατρίκι». Παρόλο που πλησιάζει με τις δύο προηγούμενες εκδοχές, εν τούτης δεν έμεινε κανένα στοιχείο από την παράδοση των κατοίκων που να αφηγούνται στους απογόνους τους ότι έζησε στα μέρη τους και ασκήτεψε κάποιος μοναχός.

Η σημερινή κατάσταση της εκκλησίας του Αρχαγγέλου Μιχαήλ.

Η μεγάλη και ολόασπρη εκκλησιά με το ψηλό καμπαναριό που βρίσκεται στο κέντρο του χωριού, δίπλα από τα καφενεία και την πλατεία, είναι αφιερωμένη στον Αρχιστράτηγο των Ουρανίων Ταγμάτων Μιχαήλ Αρχάγγελο, που γιορτάζει στις 8 Νοεμβρίου. Είναι γοτθικού ρυθμού με μεγάλο και ευρύχωρο ηλιακό. Η οροφή είχε κάτι το ξεχωριστό. Όμορφα και πολύχρωμα πιάτα ήταν στερεωμένα εκεί ψηλά και όποιος κοίταζε πάνω, θαύμαζε αυτή την ουράνια γαλήνη. Κτίσθηκε το 1911 και μυρώθηκε το 1918. Τελευταίος ιερέας που λειτούργησε την εκκλησία πριν τον εκτοπισμό του 1974, ήταν ο Παπάνδρεας Παπασεραφείμ (μετέπειτα Οικονόμος) , γόνος της γνωστής οικογένειας των Παπασεραφαίων. Στα όρια της κοινότητας επίσης υπήρχαν τα ξωκλήσια της Αγίας Τρυπημένης, του Αγίου Γεωργίου, του Αγίου Ευσταθίου και του Αγίου Προδρόμου.

Το δημοτικό σχολείο σε άθλια κατάσταση.

Στην κοινότητα υπήρχε ένα δημοτικό σχολείο που το 1974 αριθμούσε γύρω στους 60 μαθητές. Αρκετοί Πατρικιώτες αποφοίτησαν από τα γυμνάσια Τρικώμου και Αμμοχώστου και κάποιοι από αυτούς σπούδασαν στην συνέχεια στο εξωτερικό. Το Πατρίκι υπερηφανεύεται για τους γιατρούς, καθηγητές και δικηγόρους του.

Η ποδοσφαιρική ομάδα του «Δικέφαλου Αετού» Πατρικίου.

Οι νέοι της κοινότητας ασχολούνταν με το ποδόσφαιρο, και ίδρυσαν την ομάδα «Δικέφαλος Αετός» Πατρικίου. Διοργανώνονταν ποδοσφαιρικές συναντήσεις με ομάδες από τις υπόλοιπες κοινότητες της περιοχής. Στην Ανόρθωση Αμμοχώστου αγωνίστηκαν τρείς ποδοσφαιριστές με καταγωγή από το Πατρίκι. Η σημαία του Συλλόγου Πανίκος Ιακώβου (με αξιοσημείωτη τριετία και στον ΠΑΟ), o Θεόδωρος Θεοδώρου και ο Σώζος Αντρέου. Μπορεί κάλλιστα κάποιος να ισχυριστεί πως στην κοινότητα υπήρχε και υπάρχει καθολική υποστήριξη προς την Ανόρθωση.

Καταγωγή από το Πατρίκι είχε επίσης ο παγκοσμίου φήμης τραγουδιστής George Michael.

Οι κάτοικοι του Πατρικίου ήταν εργατικοί, φιλήσυχοι και φιλόξενοι. Χαρακτηριστικά της Καρπασίτικης καταγωγής τους. Ήταν θρήσκοι και φιλόπατρεις. Συμμετείχαν στον Αγώνα της ΕΟΚΑ και έλαβαν μέρος σε διάφορες ενέργειες της οργάνωσης . Βοήθησαν επίσης στην απόκρυψη καταζητούμενων προσώπων και οπλισμού. O ήρωας της ΕΟΚΑ , Γιαννάκης Στεφανίδης , Τομεάρχης Λευκωσίας κατάγεται από το Πατρίκι. Οι κύριες ασχολίες των κατοίκων ήταν η γεωργία και η κτηνοτροφία. Ήταν και είναι άνθρωποι που έδιναν και δίνουν μεγάλη σημασία στην αξία της οικογένειας. Ανεξίτηλες οι μνήμες τους από το πανηγύρι του Αρχαγγέλου Μιχαήλ, τα γλέντια τις «Σήκωσες» και το κυνήγι στην Βάλια.

Ομιλία του Αρχιεπισκόπου Μακαρίου στον Σύλλογο του Πατρικίου αρχές της δεκαετία του 1960. Οι πρώτοι δύο από αριστερά είναι οι ιερείς της κοινότητας ο Παπάζωσιμας και ο Παπάνδρεας Παπασεραφείμ.

Το Πατρίκι υπάρχει και σήμερα. Μέσα από τις διάφορες εκδηλώσεις και συνεστιάσεις των κατοίκων του που ξανασμίγουν και διατηρούν την μνήμη του κατεχόμενου χωριού τους. Διασκορπισμένοι σε όλες τις ελεύθερες επαρχίες της Κύπρου μεταλαμπαδεύουν την αγάπη τους προς το Πατρίκι και στις νέες γενιές και διατηρούν τη φλόγα της επιστροφής αναμμένη.

Από αριστερά προς δεξιά οι Πανίκος Ιακώβου, Γιαννάκης Στεφανίδης και George Michael.

Demos

Layout

Boxed
Wide

Background Image

Color Skin